زمینه و چرایی عملیات
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در ۱ اکتبر ۲۰۲۴م، ۲۰۰ موشک از شهرهای مختلف ایران به اهدافی در سرزمینهای اشغالی شلیک کرد. این عملیات در واکنش به ترور اسماعیل هنیه رئیس دفتر سیاسی حماس، سید حسن نصرالله دبیرکل حزبالله لبنان و سید عباس نیلفروشان معاون عملیات سپاه پاسداران انقلاب اسلامی توسط رژیم صهیونیستی انجام شد. رژیم صهیونیستی در ۱۰ مرداد ۱۴۰۳ش اسماعیل هنیه را که برای شرکت در مراسم تحلیف ریاستجمهوری به ایران سفر کرده بود در تهران ترور کرد در پی این اقدام، ایران وعده انتقام از اسرائیل را داد. به گفته کارشناسان، این عملیات دفاع مشروع در مقابل تجاوزهای رژیم صهیونیستی و براساس ماده ۵۱ منشور سازمان ملل متحد قانونی بوده است.
بنا بر بیانیه سپاه پاسداران این عملیات با تصویب شورای عالی امنیت ملی و ابلاغ ستاد کل نیروهای مسلح و حمایت و پشتیبانی ارتش جمهوری اسلامی ایران و وزارت دفاع صورت گرفته است.
این حمله را بزرگترین و سنگینترین حمله موشکی تاریخ جهان شمردهاند.
اصابت موشکها به اهداف نظامی و امنیتی
آمریکا و برخی دیگر از کشورها در رهگیری موشکها به رژیم صهیونیستی کمک کردند؛ با این حال موشکهایی که از خاک ایران شلیک شده بود کمتر از ۱۵ دقیقه با عبور از سامانههای دفاعی اسرائیل به اهداف اصابت کردند. ارتش رژیم صهیونیستی ساکنان اراضی را از انتشار تصاویر اصابت موشکها به اهداف و خسارات ناشی از آن منع کرد. با این وجود تصاویری از اصابت تعدادی از موشکها به اهدافی در تلآویو و دیگر مناطق اشغالی منتشر شد. محمد باقری، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح ایران، گفته است در این حملات، مقر موساد، پایگاه هوایی نِواتیم، محل اصلی نگهداری جنگندههای F۳۵ و پایگاه هوایی هاتْسْریم، پایگاه مبدأ عملیات ترور سید حسن نصرالله و رادارهای راهبری و مراکز تجمع تانکها و نفربرها و پایگاه تِلْ نُوف مورد هدف قرار گرفته است. در بیانیه سپاه پاسداران آمده است که ۹۰ درصد موشکها با موفقیت به اهداف اصابت کردند.
ایران در ۲۶ فروردین ۱۴۰۳ش نیز عملیات وعده صادق ۱ را علیه رژیم صهیونیستی انجام داده بود. در این عملیات، بیش از ۳۰۰ پهباد و موشک از خاک ایران به سوی سرزمینهای اشغالی شلیک شد و تعدادی از موشکها به اهداف نظامی اصابت کرد. خبرگزاری صدای آمریکا از کارشناسان نظامی نقل کرده است که حمله موشکی ایران به اسرائیل از عملیات وعده صادق۱ بزرگتر، پیچیدهتر و شامل تسلیحات پیشرفتهتری بود. به همین دلیل، موشکهای بیشتری موفق به عبور از سامانه دفاعی اسرائیل و اصابت به اهدافشان شدند.
واکنشها
همزمان با اصابت موشکها به اهداف، صدای تکبیر (اللهاکبر) در شهرهای مختلف ایران بلند شد. همچنین مردم در شهرهای مختلف ایران و برخی دیگر از کشورها همچون اردن و عراق و غزه به خیابانها آمدند و به شادی پرداختند. گروههای مقاومت همچون جنبش انصارالله یمن، حزبالله لبنان، حشدالشعبی عراق، جنبش حماس و جهاد اسلامی فلسطین حمله جمهوری اسلامی ایران به سرزمینهای اشغالی را تبریک گفتند.
مراجع تقلیدی همچون عبدالله جوادی آملی و حسین نوری همدانی از این عملیات قدردانی کردند.
کشورهای حامی اسرائیل همچون آمریکا، فرانسه، آلمان، ژاپن، کانادا حملات ایران را محکوم و از اسرائیل حمایت کردند.
ارتش اسرائیل در واکنش به این عملیات، اعلام کرده است که تأسیسات مهمی را در ایران یا منافع این کشور را در منطقه هدف قرار خواهد داد و رهبران این کشور را به ترور تهدید کرد. پس از تهدید اسرائیل، نماز جمعه تهران به امامت آیتالله خامنهای برگزار گردید. رئیسجمهور ایران در سفری رسمی به قطر و وزیر امور خارجه به لبنان و سوریه رفتند. این اقدامات ایران در رسانههای جهان بازتاب گستردهای داشت. همچنین آیتالله خامنهای به امیرعلی حاجیزاده فرمانده نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به دلیل موفقیتآمیز بودن این عملیات، نشان فتح داد.
ایران همچنین اعلام کرد در صورت حمله اسرائیل به این کشور، پاسخ ایران شدیدتر و عملیات بعدی ویرانگر خواهد بود. مقاومت اسلامی عراق نیز اعلام کرد اگر آمریکا در پاسخ به این عملیات، اسرائیل را همراهی و یاری کند، تمامی پایگاههای آمریکایی در عراق را مورد هدف قرار خواهد داد.
حمله اسرائیل به ایران
رژیم صهیونیستی اسرائیل در بامداد ۵ آبان ۱۴۰۳ش/۲۶ اکتبر ۲۰۲۴م، در پاسخ به حملات ایران به اسرائیل، طی عملیاتی با نام «ایام الحساب» یا «ایام الرد» نقاطی از مراکز نظامی در سه استان تهران، خوزستان و ایلام را مورد حمله هوایی قرار داد. در اطلاعیه قرارگاه پدافند هوایی ایران آمده است حمله هوایی اسرائیل، توسط سامانه پدافند هوایی کشور رهگیری و با آن مقابله موفق شده؛ هرچند آسیبهای محدودی به برخی نقاط وارد شده است. به گزارش خبرگزاریها، این حمله با اطلاع آمریکا بوده و کاخ سفید اعلام کرده که پاسخ اسرائیل به ایران متناسب با درخواست آنها بوده است. مقامات اسرائیلی گفتهاند بیش از صد هواپیمای جنگنده در این حمله شرکت داشتند؛ اما گفته میشود این جنگندهها خارج از مرزهای ایران (اردن یا عراق) بوده و وارد حریم هوایی ایران نشدهاند. ارتش ایران در اطلاعیهای از شهادت چهار تن از نیروهایش در طی این حمله خبر داد.
کشورهای متعددی همچون مالزی، پاکستان، عربستان سعودی، عمان، الجزایر، بحرین، سوئیس، مالدیو، کویت و مصر این حمله را محکوم کردند و آن را نقض تمامیت ارضی ایران و قوانین بینالمللی دانستند.
آثار هنری
مستند «آتش باران شب سال نو» به کارگردانی عباس وهاج و تهیه کنندگی ساسان فلاح فر و مستند «پاسخ» تهیه شده در سازمان رسانهای اوج درباره عملیات وعده صادق ۲ تولید و پخش شده است.